Nieuws

Bestemmingsplan te koop! Met (grex)kosten meebetalen, anders uit het plan halen. Betaalplanologie mag dus?

In de context van de grondexploitatiewet wil de wetgever niet dat gemeenten planologische wijzigingen verkopen. De Afdeling lijkt hier echter (onder omstandigheden) geen moeite mee te hebben.
Casus
In de onderhavige zaak weigerde de gemeenteraad een perceel voor twee woningen in een plangebied van 200 woningen mee te nemen. Met de eigenaar van dit perceel kon de raad geen zaken doen (middels een anterieure overeenkomst).
Vooruit ermee!
De plangrens wordt normaal gesproken bepaald door een ‘goede ruimtelijk ordening’. De Afdeling toont echter begrip voor de gewenste voortgang van het project. Met alle andere grondeigenaren was immers wel een deal gemaakt. Het alsnog in procedure brengen van een exploitatieplan zou de boel te veel vertragen.
Aversie tegen betaalplanologie
Uit de wetsgeschiedenis van de grondexploitatiewet blijkt dat de wetgever een afkeer heeft van betaalplanologie. Alleen planologische overwegingen zijn doorslaggevend, geen financiële overwegingen. Ondergrens is wel de economische uitvoerbaarheid. Als deze in gevaar komt, mogen onrendabele gronden buiten het plangebied worden gelaten. Daar was in de onderhavige zaak geen sprake van.
Koninklijke weg is dus: bepaal het plangebied; maak een deal met alle grondeigenaren; en wanneer de deal met ook maar één grondeigenaar afketst, stel dan een exploitatieplan vast.
Pragmatische insteek
Anders dan de annotator bij deze uitspraak, ben ik echter van mening dat de Afdeling de zaak pragmatisch heeft opgelost. De omstandigheden van deze zaak leende zich daar prima voor.
Het betreffende perceel van die ene grondeigenaar lag immers aan de rand van het plangebied. Ontsluiting van dit perceel was ook niet nodig via het plangebied. Met het weglaten van dit perceel zou de plangrens niet opeens in strijd zijn met een ‘goede ruimtelijke ordening’. Ook was de raad best bereid om voor deze grondeigenaar een apart bestemmingsplan (met of zonder exploitatieplan) op te stellen.
Kortom, de Afdeling vindt het onzinnig om de deals met alle andere grondeigenaren maar te verscheuren, terwijl het splitsen van het plangebied niet in strijd is met een goede ruimtelijke ordening. Ik verwacht dat de uitspraak anders was, wanneer het wel een sleutelperceel betrof.

Bron: (een kritische blik op de) noot bij ABRvS 9 maart 2011,
TBR 2011/105 (juni 2011)

Frank HabrakenBestemmingsplan te koop! Met (grex)kosten meebetalen, anders uit het plan halen. Betaalplanologie mag dus?